hình thức chủ nghĩa
Danh từ: - Khuynh hướng đề cao hình thức, coi trọng cách thức bề ngoài hơn nội dung: "hình thức chủ nghĩa" chỉ việc đặt quá nhiều sự chú ý vào hình dáng, cấu trúc, hoặc quy trình bên ngoài, trong khi bỏ qua hoặc xem nhẹ bản chất, giá trị thực tế hoặc ý nghĩa sâu xa của sự vật, hiện tượng. - Chủ nghĩa hình thức trong nghệ thuật, văn học, hoặc chính trị: Trong các lĩnh vực này, "hình thức chủ nghĩa" ám chỉ việc ưu tiên kỹ thuật, phong cách, hoặc cấu trúc bề ngoài hơn nội dung tư tưởng, thông điệp hoặc chức năng thực tiễn.
- Danh từ:
- Hình thức chủ nghĩa trong giáo dục khiến học sinh chỉ học thuộc lòng mà không hiểu bản chất. (Khuynh hướng coi trọng cách thức bề ngoài dẫn đến việc học tập thiếu chiều sâu.)
- Phê phán hình thức chủ nghĩa trong các cuộc họp là điều cần thiết để nâng cao hiệu quả công việc. (Việc chỉ chú trọng vào quy trình họp hành mà không giải quyết vấn đề thực chất là biểu hiện của hình thức chủ nghĩa.)
"hình thức chủ nghĩa trong nghệ thuật": trường phái nghệ thuật tập trung vào yếu tố hình thức như đường nét, màu sắc, cấu trúc hơn là nội dung miêu tả.
- Các tác phẩm theo hình thức chủ nghĩa thường chú trọng đến bố cục và kỹ thuật hơn là câu chuyện. (Nghệ thuật hình thức chủ nghĩa ưu tiên cái đẹp thuần túy của hình dáng.)
"hình thức chủ nghĩa quan liêu": lối làm việc cứng nhắc, coi trọng thủ tục giấy tờ hơn hiệu quả thực tế.
- Hình thức chủ nghĩa quan liêu làm chậm tiến độ xử lý hồ sơ của người dân. (Sự lạm dụng quy trình hành chính gây phiền hà cho người dân.)
Hình thức (danh từ): cách thức biểu hiện bên ngoài, vẻ bề ngoài.
- Hình thức của bức tranh rất đẹp, nhưng nội dung lại nghèo nàn. (Cách thể hiện bên ngoài hấp dẫn nhưng thiếu chiều sâu.)
Chủ nghĩa hình thức (danh từ): đồng nghĩa với "hình thức chủ nghĩa", nhấn mạnh vào việc coi trọng hình thức.
- Chủ nghĩa hình thức trong báo cáo khiến dữ liệu bị bóp méo. (Việc ưu tiên hình thức báo cáo hơn tính chính xác của số liệu.)
- Chủ nghĩa bề ngoài: khuynh hướng chú trọng vẻ ngoài, không quan tâm đến nội dung.
- Chủ nghĩa nghi lễ: thái độ quá coi trọng các nghi thức, thủ tục mà không xét đến mục đích thực tế.
- Hình thức chủ nghĩa rỗng tuếch: chỉ sự chú trọng hình thức nhưng thiếu nội dung thực chất.
- Bài thuyết trình chỉ là hình thức chủ nghĩa rỗng tuếch, không có ý tưởng mới. (Bài trình bày chỉ đẹp bề ngoài mà không có giá trị thực tế.)